ثبت موسسه غیر تجاری
تعریف موسسه غیر تجاری
موسسه غیرتجاری به شخصیتی حقوقی گفته میشود که با هدف انجام فعالیتهای غیرانتفاعی، فرهنگی، آموزشی، پژوهشی، هنری، اجتماعی یا خیریهای تأسیس میگردد. این مؤسسات بهجای تمرکز بر سودآوری، در پی ارائه خدمات به جامعه هستند و معمولاً درآمد حاصل از فعالیت خود را در جهت تحقق اهداف مؤسسه هزینه میکنند.
بر اساس ماده ۵۸۴ قانون تجارت، کلیه تشکیلاتی که برای مقاصد غیرتجاری از قبیل امور علمی، ادبی، خیریه، آموزشی و خدماتی تشکیل شوند، باید در اداره ثبت شرکتها به ثبت برسند تا رسمیت قانونی یابند.
دو نویع موسسه غیر تجاری وجود دارد:
موسسات غیرانتفاعی عامالمنفعه: با هدف خدمترسانی به عموم مردم تأسیس میشوند (مانند مؤسسات خیریه، آموزشی، یا فرهنگی عامالمنفعه).
موسسات غیرانتفاعی خاص: با هدف ارائه خدمات به اعضای خاص یا گروهی محدود از افراد فعالیت میکنند (مثل انجمنهای صنفی یا هنری).
برای ثبت این مؤسسات ، داشتن حداقل دو شریک حقیقی یا حقوقی الزامی است و تمام مراحل از طریق سامانه اینترنتی ثبت شرکتها انجام میشود.
مزایای ثبت موسسه غیرتجاری
ثبت موسسه غیرتجاری مزایای حقوقی، اعتباری و مالی بسیاری برای مؤسسین دارد. در ادامه مهمترین این مزایا آورده شده است:
۱. رسمیت یافتن فعالیتها
با ثبت موسسه، کلیه فعالیتها شکل قانونی میگیرند و از حمایت قانون تجارت و آییننامه ثبت برخوردار خواهند بود.
۲. امکان عقد قرارداد با سازمانها و نهادها
مؤسسات ثبتشده میتوانند در مناقصات و مزایدات رسمی شرکت کرده و با ارگانهای دولتی و خصوصی قرارداد ببندند.
۳. افزایش اعتماد عمومی
وقتی موسسه دارای شناسه ملی و شماره ثبت باشد، افراد، شرکتها و خیرین با اطمینان بیشتری با آن همکاری میکنند.
۴. امکان دریافت تسهیلات بانکی و مجوزها
بانکها و سازمانهای مالی فقط به مؤسسات ثبتشده تسهیلات اعطا میکنند. همچنین بسیاری از مجوزهای صنفی و فرهنگی تنها برای مؤسسات رسمی صادر میشود.
۵. حفاظت از نام موسسه
ثبت موسسه موجب میشود که نام انتخابی در انحصار مؤسسان باشد و دیگران نتوانند از همان عنوان استفاده کنند.
۶. نظم و شفافیت مالی
مؤسسات ثبتشده موظف به داشتن دفاتر قانونی و ارائه گزارشهای مالی هستند که به اعتبار مالی و مدیریتی آنها کمک میکند.
۷. معافیتهای مالیاتی برای برخی مؤسسات
مؤسسات خیریه، آموزشی و عامالمنفعه در صورت تأیید سازمان امور مالیاتی از معافیت مالیاتی برخوردار خواهند شد.
نحوه نقلوانتقال سهام در موسسه غیرتجاری
در مؤسسات غیرتجاری، بهجای «سهام»، اصطلاح حقالشرکه یا سهمالشرکه بهکار میرود. این حق نشاندهنده میزان مشارکت هر شریک در موسسه است. انتقال این حق تابع شرایط زیر است:
با موافقت سایر اعضا: انتقال سهمالشرکه به فرد جدید باید با رضایت کتبی دیگر اعضای موسسه انجام شود.
تنظیم صورتجلسه رسمی: انتقال باید در صورتجلسهای با عنوان «تغییر شرکا» یا «نقلوانتقال حقالشرکه» ثبت شود.
ثبت در اداره ثبت شرکتها: صورتجلسه باید در سامانه ثبت شرکتها (به نشانی irsherkat.ssaa.ir) بارگذاری و نهایی شود.
عدم تعلق مالیات نقلوانتقال: از آنجا که مؤسسات غیرتجاری فعالیت تجاری ندارند، مالیات نقلوانتقال سهام به آنها تعلق نمیگیرد.
انتقال در صورت فوت عضو: در صورت فوت یکی از اعضا، سهمالشرکه او طبق گواهی انحصار وراثت به وارثان منتقل خواهد شد.
رتبهبندی موسسه غیر تجاری
رتبهبندی بهمعنای ارزیابی توان فنی، اجرایی و مالی مؤسسات برای شرکت در پروژهها و قراردادهای بزرگ است. اگر موسسه قصد دارد با نهادهای دولتی یا شرکتهای خصوصی معتبر همکاری کند، دریافت رتبه اهمیت زیادی دارد.
مراحل دریافت رتبه برای مؤسسات غیرتجاری:
تکمیل مدارک ثبتی و مالی موسسه
ثبت درخواست رتبه در سامانه سازمان برنامهوبودجه یا مراجع ذیربط
بررسی سوابق فعالیت موسسه و اعضای آن
صدور گواهی صلاحیت و رتبهبندی
عوامل مؤثر در تعیین رتبه:
سوابق موسسه در پروژههای قبلی
تخصص و تحصیلات مدیران
توان مالی و گردش حساب
امکانات فنی و منابع انسانی
رتبه معمولاً بین ۱ تا ۵ صادر میشود که رتبه ۱ بالاترین سطح صلاحیت را دارد.
مدارک لازم برای ثبت موسسه غیر تجاری
برای ثبت موسسه غیرتجاری باید مدارک زیر آماده و در سامانه اداره ثبت شرکتها بارگذاری شوند:
مدارک مورد نیاز اشخاص حقیقی:
تصویر برابر اصل شناسنامه و کارت ملی اعضا
دو نسخه از اساسنامه موسسه
دو نسخه تقاضانامه ثبت موسسه
صورتجلسه مؤسسین با امضای تمام شرکا
مجوز فعالیت (در صورت نیاز به مجوز خاص مانند آموزش یا فرهنگی)
گواهی عدم سوءپیشینه برای مدیران
آدرس و کدپستی محل فعالیت
وکالتنامه رسمی (در صورت ثبت توسط وکیل)
مدارک اشخاص حقوقی:
کپی آگهی تأسیس شرکت در روزنامه رسمی
آخرین تغییرات شرکت
معرفینامه نماینده و کارت ملی او
صورتجلسه هیئتمدیره مبنی بر تأسیس موسسه جدید
هزینه ثبت موسسه غیرتجاری
هزینه ثبت موسسه غیرتجاری شامل چند بخش است که بسته به سرمایه اولیه و نوع فعالیت ممکن است تغییر کند. در سال ۱۴۰۴ هزینهها بهطور میانگین به شرح زیر است:
| عنوان هزینه | مبلغ تقریبی (تومان) |
|---|---|
| حقالثبت و تمبر سرمایه | ۴۰۰ تا ۷۰۰ هزار |
| آگهی روزنامه رسمی | ۳۵۰ تا ۵۵۰ هزار |
| آگهی روزنامه کثیرالانتشار (اختیاری) | ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار |
| پست مدارک و هزینه ارسال | حدود ۵۰ هزار |
| حقالزحمه وکیل ثبتی (اختیاری) | ۵۰۰ هزار تا ۱.۵ میلیون |
نکته: مؤسساتی مانند ثبت شرکت عماد تمام مراحل ثبت، پیگیری و چاپ روزنامه رسمی را در کمتر از ۷ روز انجام میدهند.
اقدامات پس از ثبت موسسه غیرتجاری
پس از ثبت موسسه، مراحل زیر باید انجام شود تا فعالیت قانونی شما تکمیل گردد:
دریافت کد اقتصادی از اداره امور مالیاتی
پلمب دفاتر قانونی (روزنامه و کل)
افتتاح حساب بانکی به نام موسسه
دریافت مجوزهای صنفی یا تخصصی (در صورت نیاز)
ثبت نام در سامانه بیمه تأمین اجتماعی در صورت داشتن کارمند
ثبت آگهی در روزنامه رسمی کشور
نحوه محاسبه مالیات در مؤسسات غیرتجاری
برخلاف شرکتهای تجاری، مالیات مؤسسات غیرتجاری بسته به نوع فعالیت متفاوت است. اگر موسسه دارای درآمد باشد، باید مالیات عملکرد پرداخت کند؛ اما اگر فعالیت خیریهای یا فرهنگی داشته و از سازمان امور مالیاتی مجوز معافیت دریافت کند، مشمول مالیات نخواهد بود.
نکات مالیاتی مهم:
مؤسسات موظف به ارائه اظهارنامه مالیاتی سالانه هستند.
در صورت نداشتن فعالیت اقتصادی، باید اظهارنامه «صفر» ارسال شود.
هزینههای واقعی موسسه (مانند اجاره، حقوق کارکنان، قبوض و…) قابل کسر از درآمد مشمول مالیات است.
در صورت عدم ارسال اظهارنامه، جریمه ۳۰ درصدی اعمال میشود.
بیست پرسش و پاسخ متداول درباره ثبت موسسه غیرتجاری
۱. حداقل تعداد اعضا برای ثبت موسسه غیرتجاری چند نفر است؟
حداقل دو شریک برای ثبت موسسه لازم است.
۲. آیا موسسه غیرتجاری میتواند فعالیت اقتصادی انجام دهد؟
بله، ولی باید در اساسنامه ذکر شده باشد و جنبه اصلی فعالیت آن فرهنگی یا خدماتی باشد.
۳. آیا میتوان موسسه را در منزل ثبت کرد؟
بله، در صورت داشتن کدپستی معتبر و آدرس مشخص بلامانع است.
۴. مدت زمان ثبت موسسه چقدر است؟
بهطور میانگین ۵ تا ۷ روز کاری.
۵. آیا میتوان اعضای موسسه را بعداً تغییر داد؟
بله، از طریق ثبت تغییرات در سامانه اداره ثبت شرکتها.
۶. آیا موسسه باید دفاتر قانونی داشته باشد؟
بله، برای شفافیت مالی و ارائه به اداره مالیات الزامی است.
۷. آیا مؤسسات غیرتجاری مالیات میپردازند؟
در صورت داشتن درآمد بله، در غیر اینصورت معاف هستند.
۸. تفاوت موسسه غیرتجاری با شرکت چیست؟
هدف موسسه خدمترسانی است، هدف شرکت کسب سود.
۹. آیا ثبت نام موسسه نیاز به مجوز دارد؟
برخی فعالیتها (مثل آموزش یا درمانی) نیاز به مجوز دارند.
۱۰. آیا امکان انتقال سهام وجود دارد؟
در مؤسسات، سهمالشرکه قابل انتقال است، نه سهام.
۱۱. آیا بعد از ثبت نیاز به تمدید وجود دارد؟
خیر، ثبت موسسه دائمی است مگر انحلال اعلام شود.
۱۲. آیا میتوان از نام برند استفاده کرد؟
بله، در صورت ثبت علامت تجاری در اداره مالکیت صنعتی.
۱۳. آیا موسسه میتواند در مناقصات شرکت کند؟
بله، در صورت داشتن کد اقتصادی و ثبت در سامانه ستاد.
۱۴. آیا موسسه میتواند وام بگیرد؟
بله، با داشتن مدارک رسمی و رتبهبندی معتبر.
۱۵. آیا باید سرمایه موسسه واریز شود؟
بله، ولی پس از ثبت نیازی به اثبات واریز نیست.
۱۶. آیا مؤسسات میتوانند نیرو استخدام کنند؟
بله، در صورت ثبت در سامانه بیمه تأمین اجتماعی.
۱۷. هزینه تمدید روزنامه رسمی چقدر است؟
بین ۳۵۰ تا ۵۵۰ هزار تومان.
۱۸. آیا ثبت موسسه در کرج تفاوتی با تهران دارد؟
خیر، مراحل دقیقاً مشابه است فقط محل اداره ثبت متفاوت است.
۱۹. آیا موسسه غیرتجاری میتواند برند ثبت کند؟
بله، با نام موسسه و شناسه ملی خود میتواند اقدام کند.
۲۰. از کجا میتوان مشاوره رایگان ثبت موسسه گرفت؟
از طریق مشاوران ثبت شرکت عماد در سراسر کشور.
نتیجهگیری
ثبت موسسه غیرتجاری فرصتی است برای افرادی که قصد دارند در قالبی رسمی و قانونی، فعالیتهای آموزشی، فرهنگی، اجتماعی یا خیریهای انجام دهند. این ثبت، اعتبار فعالیت شما را افزایش داده و زمینه همکاری با نهادهای دولتی و خصوصی را فراهم میکند.
برای ثبت سریع و قانونی موسسه، میتوانید از خدمات تخصصی ثبت شرکت عماد استفاده کنید که تمامی مراحل را بهصورت آنلاین، دقیق و در کمترین زمان انجام میدهد.
